Dorzucam swoje 12 groszy do relacji z debaty „Artyści vs. Ściągacze…”, którą Mirosław Filiciak zamieścił na Kulturze 2.0 .

Nie piszę ze współczucia dla artystów, którzy padają ofiarą piratów, choć takowe współczucie i zrozumienie dla nich mam. Piszę, bo nie udziela mi się królujący w mediach klimat antypirackiej krucjaty. Budzi we mnie opór stosowanie dużego moralnego kwantyfikatora: do jednego worka wrzucamy ściągających na własny użytek i tych którzy kopiują, żeby ściągnięte treści sprzedawać. Trudno kibicować komuś, kto apelując: nie sięgajcie po znalezione w necie – chce zakazać, napiętnować, wsadzić do więzienia, wyplenić raz na zawsze i zadekretować święty spokój.

Trzymajmy się faktów. Internauci korzystają z sieci różnie: mądrze, głupio, do celów słusznych, eksperymentując albo kradnąc. Ale czy jest złodziejem ten, kto „ściągnął”, a potem kupił w sklepie? Czy te czyny traktować oddzielnie, a może układają się one w sensowną, wymagającą uwzględnienia, całość?

Że piracki proceder – patrząc zdroworozsądkowo – jest złodziejskiej proweniencji i że domaga się reakcji nie ulega wątpliwość. Prostota tej diagnozy nie oznacza, że najlepszym antidotum jest metoda cepa.

Podobnie jak za czasów Gutenberga, potem stulecia pary i stali, i teraz – w dobie cyfrowej rewolucji – wiele regulacji prawnych przestaje mieć rację bytu. Martwe, nie przystają do realiów. Co można zatem zrobić rozsądnego? Ucierać w legislacyjnym trudzie (uwzględniając konflikt interesów) przepisy, bardziej adekwatne do wymagań nowych czasów.

Czasem mam wrażenie, że artyści domagający się przykładnego karania za ściąganie muzyki są – jak nie przymierzając- działkowcy, który mieliby apelować o wprowadzenie w całym kraju godziny policyjnej, bo ktoś kradnie im jabłka.

Zachowajmy trzeźwość umysłu. Czy w związku z tym, że internet w swojej istocie służy do „wymiany” mamy wszyscy czuć się jak potencjalni przestępcy? Co Kazik sądzi o pomyśle reglamentowania dostępu do internetu jak ma to się np. z bronią palną? Wówczas miałby święty spokój, nikt nie okradałby go z ciężko zarobionych pieniędzy.

Swoją drogą, artyści żyją nie tylko ze sprzedaży płyt, ale także z tantiem i koncertów. Obok gwiazd i celebrytów żyją outsiderzy, nie wiążący końca z końcem. Ale ich los nie spoczywa w rękach piratów. Ci bywają częściej chłopcami do bicia, w przypadku Kazika, mam wrażenie, gwarantującymi większy rozgłos*

A co do firm płytowych, nie ma wątpliwości: są mniej innowacyjne, bardziej biurokratyczne, a więc zainteresowane trwaniem status quo. Spotka ich los dinozaurów – prędzej wymrą niż ewoluują. Uwolnią przestrzeń dla tych, którzy potrafią odczytać znaki czasów, ujarzmią nowe siły i ich innowacyjny potencjał. Czy doprawdy trudno jest zauważyć, że świat się nieustannie zmienia? Symbolem XXI w. nie jest gramofon, ani radio i telewizor. Płyta CD też odchodzi do lamusa.

Co artystom – szukającym nowych dźwięków w niezmierzonym sonicznym kosmosie – przeszkadza równie twórczo eksperymentować ze sposobami zarabiania na własnej twórczości? Redaktor „Wired” Chris Anderson udostępniał swą książkę „Free” za darmo w necie. Pomimo to papierowa wersja „Free” wylądowała na liście bestsellerów „New York Timesa”. Anderson zarabia krocie na wykładach. Niektóre zespoły sprzedają muzykę w sieci, jako bilet wstępu na koncert. Inni udostępniają ją za darmo, choćby poprzez popularny serwis Jamendo, spodziewając się także zysków z występów na żywo.

Bycie artystą pociąga za sobą ogromne ryzyko. Tak było od wieków i tak będzie. Internet ową prawdę aktualizował do naszych czasów.